Dźwięk sprzed wieku powrócił. Zabytkowy instrument po renowacji
Po latach starań i miesiącach skrupulatnej pracy organy w kościele pw. Wszystkich Świętych w Szerokiej odzyskały dawną świetność. Ten wyjątkowy instrument, liczący ponad 850 piszczałek, przeszedł kompleksową renowację, stając się na nowo dumą lokalnej społeczności i jednym z najcenniejszych muzycznych zabytków regionu. Kulminacją projektu było uroczyste liturgiczne „wybudzenie” instrumentu, któremu towarzyszył koncert Józefa Skrzeka i wiele wzruszeń.
Organy w kościele pw. Wszystkich Świętych – jedne z najcenniejszych instrumentów muzycznych w regionie – przeszły kompleksową renowację.
Po latach oczekiwania parafia mogła świętować zarówno zakończenie prac, jak i symboliczne liturgiczne wybudzenie instrumentu. Dla mieszkańców była to chwila historyczna – odnowione organy stały się na nowo sercem muzycznym wspólnoty. Organy, zbudowane w latach 1901–1904, należą do najcenniejszych zabytków parafii. Wyposażone w 14 głosów rozmieszczonych na trzech sekcjach brzmieniowych przez dziesięciolecia towarzyszyły liturgii i życiu muzycznemu Szerokiej. Z upływem czasu instrument uległ jednak znacznej degradacji – system sterowania był niesprawny, wiele piszczałek uszkodzonych, a elementy drewniane wymagały natychmiastowego zabezpieczenia.
Dlatego też kilka lat temu podjęto starania o pozyskanie środków na generalną renowację i ocalenie tego wyjątkowego dzieła organmistrzowskiego.
Renowacja, której koszt wyniósł około 250 tysięcy złotych, została sfinansowana w większości z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, a pozostałą część pokryły Miasto Jastrzębie-Zdrój oraz parafia.
W ramach prac przeprowadzono m.in.:
- demontaż instrumentu,
- odłączenie i oczyszczenie traktury,
- zabezpieczenie drewnianych elementów przeciw szkodnikom,
- demontaż i remont rurek ołowianych,
- wymianę zużytych podzespołów systemu sterowania,
- naprawę i rekonstrukcję
- finalną intonację i strojenie.
Instrument liczący 850 piszczałek i ponad 750 miechów został rozłożony na tysiące elementów, z których każdy przeszedł dokładną konserwację. Prace wymagały ogromnej precyzji, jednak – jak zapewniali organmistrzowie – efekt końcowy był wart wysiłku.
Wiele prac prowadzono nocą, w absolutnej ciszy, aby z najwyższą precyzją wyregulować każdy mechanizm i idealnie nastroić instrument.
Po zakończeniu renowacji odbyła się uroczystość liturgicznego wybudzenia organów, której przewodniczył biskup pomocniczy Archidiecezji Katowickiej Adam Włodarczyk. Wierni i zaproszeni goście po raz pierwszy od lat usłyszeli, jak instrument ponownie rozbrzmiewa w pełni. W wydarzeniu uczestniczyli m.in. prezydent Jastrzębia-Zdroju Michał Urgoł z małżonką, przedstawiciele Urzędu Miasta oraz lokalni sołtysi. Jak podkreślano podczas uroczystości, była to kulminacja kilkuletnich starań, pracy i nadziei parafian.
Następnie odbył się koncert Józefa Skrzeka, znakomitego artysty znanego w całej Polsce. W kolejnych dniach zaprezentował się również ks. Piotr Wala oraz muzykalna rodzina Pietrzaków, wieloletni przyjaciele parafii.
Renowacja przywróciła organom ich pierwotny charakter z początku XX wieku. Nowe, cynowe piszczałki prospektowe zastąpiły te utracone podczas I wojny światowej. Dzięki temu instrument odzyskał nie tylko dźwiękową pełnię, lecz również historyczny wygląd.
Gdy zapytałem profesora Juliana Gembalskiego, jak ocenia nasz instrument po renowacji, odpowiedział: to Mercedes wśród organów
Od momentu wybudzenia organy rozpoczęły nowe życie w parafii. W świątyni planowane są koncerty organowe, a instrument będzie służył zarówno liturgii, jak i lokalnym inicjatywom kulturalnym.
Dziś, tj. 25 listopada w świątyni odbyło się także oficjalne odebranie odrestaurowanych organów. W komisji uczestniczyli m.in. prezydent Jastrzębia-Zdroju Michał Urgoł, organmistrz Łukasz Kurpas, Proboszcz Parafii - ks. Jerzy Wójcik oraz przedstawiciele parafii i konserwatora zabytków. Podkreślano wysoki poziom rzemiosła, pieczołowite odtworzenie historycznego brzmienia i troskę o zachowanie oryginalnego charakteru instrumentu. Zakończenie odbioru formalnie zamknęło proces renowacji i otworzyło drogę do pełnego wykorzystywania organów.
Artykuł ze źródła:
https://www.jastrzebie.pl
(2) 
